Oroimen tailerra ![]()
“Oroimenak” erranahi desberdinak hartzen ditu ohiko hizkeran. Alde batetik, memorizazio-prozesuarekin (kodetzea, gordetzea, berreskuratzea) lotzen duguna da, bainan baita gure biziko oroitzapen bezala ulertzen duguna ere.
Bada oroimen semantikoa (gure ezagutzarena), laneko oroimena (informazioa denbora labur batez atxikitzeko aukera ematen diguna), bainan baita oroimen episodikoa ere (bizi izan ditugun gertakarien, gertakari zaharren arrastoa gordetzeari ekiten diona).
Hortakotz, modu desberdinetan gure oroimen guztiak suspertuko dituzten tailerrak proposatzen ditut, azken finean gu osatzen gaituztenak baitira.
Funtzio kognitiboak eta gaitasun mnesikoak suspertzea![]()
Ideien ekaitza
Tailer hori euskarri desberdinetan oinarritzen da, egokituak, ludikoak eta irakasgarriak, zeinek oroimena “lantzea” eta jakin-mina mugiaraztea ahalbidetzen baitute: hitz-jokoak, hiztegia, esamoldeak eta esaerak, kultura orokorra…
Ahozkoa da beti ere, dinamikoa, intuitiboa eta bizia.
Musika-galdeketa
Tailer hori 1930etik 1980ra bitarteko kanten entzutean oinarritzen da. Haien ospeagatik hautatuak diren kantu-zerrenda batek pizten du gogoratzea, kantatzea eta asmatzea. Energia-iturri, hunkigarri, suspergarri, deneri kantatzen die!
Gogoratzea, testigantza ekartzea eta partekatzea![]()
Kolektiboko Ipuina
Tailer hori gai finko baten inguruko oroitzapenen bilketa taldekakoan eta ahozkoan datza (haurtzaroa, eskola, etxea, lana, bestak, ohiturak…). Hainbat saiotan antolatzen da, non taldekideek beren anekdotak askatasunez kontatzen baitituzte, galdera irekiei errespostu eginez. Kontakizuna, gero, lotura egiteko moduan artikulatzen da eta idatziz bereziki nik berridazten dut.
Argazkien laguntzarekin (euskarri piztaile ala emaile), bizi-esperientzien bilketa honek erakusketa bat ekar dezake.
Tailer horrek helburu du lotura soziala sortzea komuna denaren partekatzearen bidez, bakotxaren ibilbidea baloratzea eta arrasto baten bidez (erakusketa) testigantza ekartzea, horrela belaunaldien arteko lotura eta lurralde baten oroimena biziaraziz.
Oroitzapena
Tailer hori argazkien aurkezpenaren, objektuen manipulazioaren, soinuen, kanten eta haur-kanten entzutearen, jarreraren bidezko egoeran jartzearen, eta hautatutako gaiari lotutako sorkuntza artistikoaren inguruan artikulatzen da (haurtzaroa, eskola, eguneroko bizia…).
Helburu du oroitzapenak sentsorialetik (ikusmena, ukimena, entzumena, dastamena, usaimena) azaleratzea. Materialaren euskarriek eta sortzen dituzten sentsazioek emozio partekagarriak eta bizi-esperientzia pertsonal baten oroitzapena suspertzen dituzten erraztaile bihurtzen dira. Horregatik, Alzheimer gaixotasunari lotutako nahaste kognitiboak dituzten pertsonentzat egokia izan daiteke.
Bizi-kontakizuna
Tailer hori pertsonaren bizi-historiaren biltzean datza, zeinen maiztasuna finkatzekoa den banakako topaketen bidez. Elkarrizketak grabatu egiten dira, nik berriz berridatziko dudan narrazioaren oinarri zintzoa izateko.
Horrek aukera ematen dio pertsonari bere burua, bere ibilbidea, bere jauzia osoki ala zati batean kondatzeko. Bere bizi-esperientzia narratuz, “ni” erran dezake eta bere biziko eragile iraun, honek erranahi eta balorizazioa ekartzen baitio. Arrasto idatziak familia mailan zein gizarte mailan (garai baten testigantza ekartzeko) hurrengo belaunaldiei istorio pertsonal hori partekatzen eta transmititzen laguntzen die.
